Episodes

  • 155. Nauka na czasie: Starliner - katastrofa, której nie było i porzuceni astronauci

    155. Nauka na czasie: Starliner - katastrofa, której nie było i porzuceni astronauci
    Feb 24 2026
    Jak to możliwe, że w NASA odrodziły się te same toksyczne mechanizmy, które doprowadziły do wypadków Columbii i Challengera? I dlaczego awaria statku kosmicznego Starliner z 2024 roku została uznana za równie poważną co tamte dwie katastrofy? Świeżo opublikowany raport NASA na ten temat pokazuje „normalizację patologii”: lekceważenie problemów technicznych w imię goniących terminów czy manipulowanie danymi, żeby wyglądały korzystnie w raportach bezpieczeństwa. Posłuchajcie!Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: https://patronite.pl/crazynaukaJeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊https://buycoffee.to/crazynauka A tu znajdziecie nasze koszulki 😊https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109 Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:Raport NASA: https://www.nasa.gov/wp-content/uploads/2026/02/nasa-report-with-redactions-021926.pdfhttps://www.scientificamerican.com/article/nasa-says-a-litany-of-failures-led-to-2024-boeing-starliner-astronaut/https://www.space.com/space-exploration/human-spaceflight/we-almost-did-have-a-really-terrible-day-nasa-now-says-boeings-1st-starliner-astronaut-flight-was-a-type-a-mishaphttps://aerospaceglobalnews.com/news/nasa-boeing-starliner-crew-test-mission-flaws/https://www.nytimes.com/2026/02/19/science/starliner-boeing-nasa-iss.htmlhttps://www.smithsonianmag.com/smart-news/nasa-report-reveals-the-failures-that-left-two-astronauts-stranded-on-the-international-space-station-180988233/https://www.space.com/space-exploration/international-space-station/never-stuck-starliner-astronauts-return-to-earth-at-last-with-crew-9-duo-in-spacex-dragon-splashdown
    Show More Show Less
    1 hr and 12 mins
  • 154. Ołowiani ludzie i najbardziej szkodliwy wynalazca w dziejach

    154. Ołowiani ludzie i najbardziej szkodliwy wynalazca w dziejach
    Feb 17 2026
    Opowieść o „jednoosobowej katastrofie ekologicznej”, czyli o spektakularnej karierze i upadku benzyny ołowiowej. Scenariusz jak z eposu bohaterskiego: siły zła kontra samotny naukowiec, który odkrywa mroczną tajemnicę i ocala świat od zagłady.Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: https://patronite.pl/crazynaukaJeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊https://buycoffee.to/crazynauka A tu znajdziecie nasze koszulki 😊https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109 Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11163901/https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/lead-poisoning-and-healthhttps://courses.washington.edu/bethics/Lead/Canfield2003.pdfhttps://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12700371/https://us.edu.pl/no-limits-mamy-olow-we-krwi/ https://www.pureearth.org/lead101-3/https://www.healthandenvironment.org/resources/resource-library/eh-history/thomas-midgley-jr.-developed-tetraethyl-lead-for-gasolinehttps://www.britannica.com/biography/Thomas-Midgley-Jr https://www.heartlandscience.org/energy/midgleyhttps://en.wikipedia.org/wiki/Thomas_Midgley_Jr.https://pl.wikipedia.org/wiki/Tetraetyloo%C5%82%C3%B3whttps://californiacurated.com/2021/11/08/the-little-known-california-scientist-who-may-have-saved-millions-of-lives/https://english.elpais.com/science-tech/2023-04-07/clair-patterson-the-man-who-calculated-the-earths-age.htmlhttps://en.wikipedia.org/wiki/Clair_Pattersonhttps://authors.library.caltech.edu/records/btnnq-qzk72https://www.lindahall.org/about/news/scientist-of-the-day/clair-patterson/https://www.iowapbs.org/iowapathways/mypath/2549/clair-patterson-20th-century-geologisthttps://www.polskieradio.pl/podcast/olowiane-dzieci-prawdziwa-historia-,756 https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/lead-poisoning-and-health https://www.unicef.org/reports/toxic-truth-childrens-exposure-to-lead-pollution-2020 https://www.mentalfloss.com/article/94569/clair-patterson-scientist-who-determined-age-earth-and-then-saved-it https://www.nytimes.com/1924/10/27/archives/odd-gas-kills-one-makes-four-insane-stricken-at-work-in-standards.html https://www.researchgate.net/publication/366613967_Relation_of_blood_lead_levels_and_lead_in_gasoline_an_updated_systematic_review https://chemistry.beloit.edu/classes/Chem117/lead/The%20Secret%20History%20of%20Lead.pdf https://pl.wikipedia.org/wiki/Spalanie_stukowe https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Arodki_przeciwstukowe https://pl.wikipedia.org/wiki/Liczba_oktanowa https://pl.wikipedia.org/wiki/Mieszanka_paliwowo-powietrzna https://pl.wikipedia.org/wiki/Benzyna https://pl.wikipedia.org/wiki/Rektyfikacja_(destylacja) https://en.wikipedia.org/wiki/Blood_lead_level https://en.wikipedia.org/wiki/Uranium%E2%80%93lead_dating https://www.facebook.com/piotr.fuglewicz/posts/pfbid02h8f6nwxaYgdvQVtvSTT4H4jKqAM1aPGTPvqbAyHd3ASFffucgwwp5QhnTVxtkwkKlhttps://www.facebook.com/photo/?fbid=1610393977187180&set=a.590671872492734https://www.slazag.pl/wnuk-profesorki-z-olowianych-dzieci-to-opowiesc-strasznie-krzywdzaca-i-niesprawiedliwa-uderza-nie-tylko-w-historyczna-prawde-lecz-takze-w-dziedzictwo-mojej-babci-prof-bozeny-hager-maleckiej
    Show More Show Less
    1 hr and 28 mins
  • 153. Powódź melasowa w Bostonie. Co tam się, u licha, stało?

    153. Powódź melasowa w Bostonie. Co tam się, u licha, stało?
    Feb 10 2026
    15 stycznia 1919 roku przez ulice Bostonu popłynęła fala melasy, która zrównała z ziemią kawał dzielnicy portowej i zabiła ponad 20 osób. Tylko w jaki sposób gęsty syrop mógł rozpędzić się do 55 km/h? I dlaczego pływanie w melasie jest fizycznie niemożliwe? Krok po kroku pokazujemy, dlaczego melasa okazała się bardziej śmiercionośna niż podobnych rozmiarów tsunami.Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: https://patronite.pl/crazynaukaJeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊https://buycoffee.to/crazynauka A tu znajdziecie nasze koszulki 😊https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109 Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:https://www.nytimes.com/2016/11/26/science/boston-molasses-flood-science.htmlhttps://www.scientificamerican.com/article/molasses-flood-physics-science/https://www.bostonglobe.com/metro/2015/01/14/nearly-century-later-new-insight-into-cause-great-molasses-flood/CNqLYc0T58kNo3MxP872iM/story.htmlhttps://www.bostonmagazine.com/news/2019/01/12/great-boston-molasses-flood-timeline/ https://www.boston-discovery-guide.com/great-molasses-flood.html https://en.wikipedia.org/wiki/Great_Molasses_Flood https://www.britannica.com/topic/Great-Molasses-Flood https://www.bostonmagazine.com/news/2019/01/12/great-boston-molasses-flood-numbers/https://www.bostonmagazine.com/news/2019/01/12/great-boston-molasses-flood-photos/https://www.bostonmagazine.com/news/2019/01/12/great-boston-molasses-flood-things-you-didnt-know/
    Show More Show Less
    1 hr
  • 152. Nauka na czasie: Wir polarny się rozpada, wirus Nipah straszy - czy mamy się bać

    152. Nauka na czasie: Wir polarny się rozpada, wirus Nipah straszy - czy mamy się bać
    Feb 3 2026
    Wir polarny „rozpadający się nad naszymi głowami” i doniesienia o groźnym wirusie z Indii brzmią jak zapowiedź chaosu — ale co z tego naprawdę wynika? W tym odcinku z cyklu Nauka na czasie sprawdzamy, czym są zaburzenia wiru polarnego i czy mogą realnie wpłynąć na pogodę w Europie. Rozbrajamy też medialne alarmy wokół wirusa Nipah, wyjaśniając, czym jest ten patogen i dlaczego obecne ogniska nie oznaczają automatycznie nowej pandemii.Posłuchajcie Podcastu Crazy Nauka!Zachęcamy też do posłuchania dwóch serii podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem:“Laboratorium zbrodni”https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac“Sekcji teorii spiskowych”https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv https://open.spotify.com/show/60LKeNI1gjweNju6P7Bpsu Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: https://patronite.pl/crazynaukaJeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊https://buycoffee.to/crazynauka A tu znajdziecie nasze koszulki 😊https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:Nipahhttps://www.who.int/emergencies/disease-outbreak-news/item/2026-DON593https://www.ecdc.europa.eu/en/news-events/nipah-virus-disease-cases-reported-west-bengal-india-very-low-risk-europeanshttps://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/nipah-virushttps://www.bbc.com/polska/articles/crlepxpj3njohttps://www.bbc.com/news/articles/ce3k41z2061ohttps://www.who.int/activities/prioritizing-diseases-for-research-and-development-in-emergency-contextshttps://pl.wikipedia.org/wiki/Wirus_NipahWirhttps://earth.nullschool.net/https://www.severe-weather.eu/global-weather/polar-vortex-collapse-february-2026-stratospheric-warming-forecast-winter-united-states-canada-europe-fa/https://pl.wikipedia.org/wiki/Wir_polarnyhttps://www.crazynauka.pl/skad-ten-mroz-czyli-wielkie-zamieszanie-w-atosferze/
    Show More Show Less
    49 mins
  • 151. 72 sekundy promu Challenger: 40. rocznica katastrofy

    151. 72 sekundy promu Challenger: 40. rocznica katastrofy
    Jan 28 2026
    Dziś mija dokładnie 40. rocznica katastrofy Challengera. 28 stycznia 1986 roku wahadłowiec rozpadł się 72 sekundy po starcie, zabijając siedmioro astronautów na oczach milionów widzów.
    Krok po kroku pokazujemy, jak techniczne usterki, ignorowanie ostrzeżeń, rosnąca zgoda na “akceptowalne ryzyko” i presja polityczno-wizerunkowa doprowadziły do katastrofy, której można było uniknąć.

    Polecajka: książka “Katastrofa Challengera. Historia bohaterstwa i dramatu na krawędzi kosmosu” Adama Higginbotham. Wyd. Sine Qua Non.

    Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem:
    1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:
    https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac

    2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:
    https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv

    Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków:
    https://patronite.pl/crazynauka

    Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
    https://buycoffee.to/crazynauka

    A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
    https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109

    Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu!

    Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:

    Książka “Katastrofa Challengera. Historia bohaterstwa i dramatu na krawędzi kosmosu” Adama Higginbotham. Wyd. Sine Qua Non
    https://sma.nasa.gov/SignificantIncidents/assets/rogers_commission_report.pdf
    https://en.wikipedia.org/wiki/Rogers_Commission_Report
    https://www.nasa.gov/challenger-sts-51l-accident/
    https://www.youtube.com/watch?v=91jwHj6P8Q0
    https://www.youtube.com/watch?v=hD1JEu27koI
    https://en.wikipedia.org/wiki/Space_Shuttle_Challenger_disaster
    https://forum.nasaspaceflight.com/index.php?topic=28260.80
    https://futurism.com/space/experts-warn-moon-rocket-nasa-heat-shield
    Show More Show Less
    1 hr and 31 mins
  • 150. Nauka na czasie: Jak dotarliśmy do Ameryki i jak dotrzemy na Księżyc

    150. Nauka na czasie: Jak dotarliśmy do Ameryki i jak dotrzemy na Księżyc
    Jan 20 2026
    Czy pierwsi ludzie dotarli do Ameryki pieszo z Syberii… czy przypłynęli z Japonii? Przez dekady historia wydawała się prosta, ale nowe odkrycia wywracają ją do góry nogami. W tym samym odcinku zaglądamy też w przyszłość — do misji Artemis II, pierwszego od pół wieku załogowego lotu w okolice Księżyca, i sprawdzamy, dlaczego powrót ludzi w głęboki kosmos wcale nie jest prosty.Posłuchajcie Podcastu Crazy Nauka!Zachęcamy też do posłuchania dwóch serii podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem:“Laboratorium zbrodni”https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac“Sekcji teorii spiskowych”https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv https://open.spotify.com/show/60LKeNI1gjweNju6P7Bpsu Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: https://patronite.pl/crazynaukaJeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊https://buycoffee.to/crazynauka A tu znajdziecie nasze koszulki 😊https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:Do Ameryki:https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.ady9545 https://www.popularmechanics.com/science/archaeology/a69160891/new-evidence-first-americans-japan/ https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9832545/Do Księżyca:Tu czeka karta pokładowa:https://www3.nasa.gov/send-your-name-with-artemis/https://www.bbc.com/polska/articles/cgl8nwnl2l8ohttps://www.nasa.gov/humans-in-space/artemis/https://www.esa.int/Science_Exploration/Human_and_Robotic_Exploration/Orion/Artemis_IIhttps://www.space.com/artemis-2-humans-moon-orbithttps://www.nasa.gov/mission/artemis-ii/https://www.nasa.gov/humans-in-space/orion-spacecraft/https://en.wikipedia.org/wiki/Artemis_Ihttps://en.wikipedia.org/wiki/Artemis_II
    Show More Show Less
    51 mins
  • 149. Ciemna, zimna i daleka: jak Polacy upolowali planetę swobodną

    149. Ciemna, zimna i daleka: jak Polacy upolowali planetę swobodną
    Jan 13 2026
    Jak znaleźć w kosmosie coś, co nie świeci, jest lodowato zimne i nie krąży wokół żadnej gwiazdy? Opowiadamy o odkryciu planety swobodnej, które na początku 2026 roku trafiło na łamy “Science” i zostało uznane za jedno z najważniejszych osiągnięć astronomii ostatnich lat. Wraz z prof. Łukaszem Wyrzykowskim z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego wyjaśniamy, jak działa mikrosoczewkowanie grawitacyjne i dlaczego kluczową rolę odegrał w nim wieloletni projekt prowadzony przez Polaków. Polecajka: Universe Sandboxhttps://universesandbox.com/Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: https://patronite.pl/crazynaukaJeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊https://buycoffee.to/crazynauka A tu znajdziecie nasze koszulki 😊https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109 Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:https://www.science.org/doi/10.1126/science.adv9266 https://www.uw.edu.pl/planety-swobodne-samotni-wedrowcy-w-drodze-mlecznej/https://naukawpolsce.pl/aktualnosci/news%2C111121%2Cplanety-swobodne-faktycznie-istnieja-dowiedli-astronomowie.htmlhttps://ncn.gov.pl/aktualnosci/2026-01-01-o-planetach-swobodnych-w-sciencehttps://www.space.com/astronomy/exoplanets/weve-officially-found-6-000-exoplanets-nasa-says-were-entering-the-next-great-chapter-of-explorationhttps://pl.wikipedia.org/wiki/OGLESymulatory grawitacji:https://gravitysimulator.org/https://www.testtubegames.com/gravity.html
    Show More Show Less
    1 hr and 6 mins
  • 148. Kobieta, która zatruła szpital

    148. Kobieta, która zatruła szpital
    Jan 6 2026
    19 lutego 1994 roku 31-letnia Gloria Ramirez, trafiła na SOR w Kalifornii. Kilkadziesiąt minut później już nie żyła — a wraz z nią padło ponad dwadzieścioro członków personelu medycznego. Dziwny zapach, kryształki we krwi, omdlenia, drgawki i ewakuacja oddziału. Czy to była histeria zbiorowa? Błąd medyczny? A może reakcja chemiczna, której nikt nie brał pod uwagę?

    W tym odcinku, bazując na dokumentach, badaniach i raportach śledczych, rekonstruujemy jedną z najbardziej zagadkowych historii współczesnej medycyny.

    Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem:
    1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:
    https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac
    2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:
    https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv

    Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków:
    https://patronite.pl/crazynauka

    Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
    https://buycoffee.to/crazynauka

    A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
    https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109

    Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu!

    Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
    https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0379073897000765?via%3Dihub
    https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1994/04/30/case-of-toxic-woman-closed-with-mystery-still-unsolved/470acaeb-74d2-42d7-82df-5b56fa2b5fc5/
    https://www.straightdope.com/21342164/what-s-the-story-on-the-toxic-lady
    https://pl.wikipedia.org/wiki/Siarczan_dimetylu
    https://pl.wikipedia.org/wiki/Dimetylosulfotlenek
    https://www.discovermagazine.com/analysis-of-a-toxic-death-14125
    https://skeptoid.com/episodes/291
    Show More Show Less
    50 mins