Seachtain cover art

Seachtain

Seachtain

Written by: Irish Independent
Listen for free

About this listen

Scéalta, Eolas, Tuairimí; An Indo as Gaeilge.

2026 Irish Independent
Politics & Government
Episodes
  • Gráinne McElwain: From múinteoir meánscoile to media guru
    May 7 2026

    Tá blianta fada caite ag Gráinne McElwain os comhair an cheamara mar láithreoir.


    D’fhág sí an mhúinteoireacht meánscoile agus í go fóill sna luath-fichidí chun gairm bheatha a chruthú di féin mar thuairisceoir agus mar láithreoir in earnáil an spóirt.


    Ó shin i leith, d’oibrigh sí ag na hócáidí spóirt is mó leis na cainéil mhóra, ar nós RTÉ, BBC, Sky Sports, GAA Beo agus TG4.


    Tá a ceird forbartha go paiteanta aici agus an-taithí go deo aici a bheith ag cur faoi agallamh imreoirí, bainisteoirí agus tráchtairí spóirt.


    Ach ní earnáil éasca í na meáin in aon chor, agus is minic go mbíonn níos mó ama caite ar an bhóthar ag taistil ná os comhair an cheamara.


    Mar sin de, cad iad na buaicphointe agus an crá croí is mó a bhaineann leis an saol seo, saite sa spóirt?


    Agus i dtaca leis an láithriú de agus maidir lena a bheith ag caint go poiblí, cad iad na do’s and don’ts atá le foghlaim?


    Ar Seachtain, labhraíonn Tessa Fleming leis an láithreoir spóirt Gráinne McElwain faoina saol oibre agus faoina togra úr ‘Own My Stage’.



    Foclóir:


    Togra: Project


    Seomra foirne: Staff room


    Nathanna cainte: Phrases or sayings


    Earnáil: Sector


    Caint phoiblí: Public speaking


    Táithí: Experience


    Fuinneamh: Energy


    Aitheantas: Recognition


    Aiseolas: Feedback


    Bua na cainte: The gift of the gab


    Eiseamláir: Role model


    Imní: Nervousness or anxiety


    Fánach: Random


    Scáthán: Mirror


    Teachtaireacht: Message


    Caighdeán: Standard


    Meáchan: Weight

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

    Show More Show Less
    22 mins
  • 1926 Census: ‘1% de phobal na tíre a líon i nGaeilge é - mo mhuintir ina measc’
    Apr 30 2026

    Ba é Daonáireamh 1926 an chéad daonáireamh a rinneadh tar éis bhunú an Stáit.


    Beagnach céad bliain tar éis dó a bheith curtha i gcrích, tá fáil againn anois ar an eolas pearsanta a líonadh isteach ar na foirmeacha sin.


    Rinneadh tuairisciú ar bheagnach trí mhilliún duine sa daonáireamh sin agus tugann sé léargas fíorluachmhar dúinn ar shaol mhuintir na hÉireann mar a bhí sa bhliain 1926.


    Tá cuid mhór againn anois ag tumadh isteach sa chartlann agus suim againn níos mó a fháil amach faoinár gceantar féin agus faoi na daoine a tháinig romhainn.


    Sa sraith teilifíse nua, ‘Come to your Census’, chuaigh seisear ar thuras pearsanta chun iniúchadh a dhéanamh ar a gcuid gaolta féin atá luaite sna cáipéisí.


    Duine acu siúd ná an láithreoir raidió Gormfhlaith Ní Thuairisg, agus í ag rianú a sinsear féin agus scéalta a pobail.


    Labhair Gormfhlaith ar Seachtain faoi na scealta a tháinig chun solais ar a haistear agus an dóigh a ndeachaigh sé i bhfeidhm uirthi.


    Foclóir:


    Múnlaigh: Shape

    Ag brath ar: Depending on

    Eisimirice: Emmigration

    Éagóir agus leatrom: Injustice and opression

    Gannchuid: Scarcity

    Racht mothúcháin: Fit of emotion

    Chuaigh sé i gcion orm: It really hit home

    Drogall: Reluctant

    I gcaitheamh móige: Throughout my childhood

    Ní laghdaíonn sé sin: That doesn’t take away from

    Cosc: Prevent

    Leigheas: Remedy

    Comhbhá: Empathy

    Cruatan: Hardship

    Domhain: Deep

    Airigh: To feel

    Níor chuimhnigh mé: I didn’t consider

    Tochailt: Digging

    Cladach: Coast/Shoreline


    See omnystudio.com/listener for privacy information.

    Show More Show Less
    23 mins
  • War, ISIS, Taliban: An Gaeilgeoir a théann isteach sa choimhlint
    Apr 23 2026
    Ar shamhlaigh tú riamh cad é mar a bheadh sé a bheith i do shuí ag bord os comhair an Talaban? Nó idirbheartaíocht a dhéanamh le rialtas nua tar éis chogadh fíochmhar? Cad é a dhéanfá dá mbeadh ort dul go ceantar buailte ag tubaiste mhillteanach, agus tosú arís leis an atógáil? Sin iad roinnt de na dúshláin a bhíonn os comhair Angus Lambkin go rialta agus é ag obair leis na Náisiúin Aontaithe. Is saineolaí tubaiste é Angus a bhíonn ag taistil ar fud an domhain chuig tíortha atá i mbaol is faoi bhagairt. Ar Seachtain labhraíonn Ciarán Dunbar leis an bhFeirsteach Angus Lambkin, faoin ról ar leith atá aige mar shaineolaí tubaiste leis na Náisiúin Aontaithe. Foclóir: Oifig co-ordú: Cordination office Daonchairdeas: Philanthropy Stráitéis comhroinnte: Shared strategy Comhoibriú: Work together Ionadaíocht: Represent Ní airíonn muid: We don’t feel Caighdeán beatha: Quality of life Na diúracáin: The missiles Éiginnteacht: Uncertainty Coimeádach: Conservative Acmhainní: Resources Cráifeach: Religious Taidhleoireacht: Diplomacy Antoisceach: Extremist Crith talún: Earthquake Coimhlint: Conflict Ag obair go dlúth: Working closely Leochaileach: Vulnerable Ag dul in olcas: Getting worse Scoil idirchreidmheach : Interdenominational school Fostaithe: Employed Cinneadh: Decision Teip: Failure Is ball den trust project é Seachtain agus ba mhian linn go mbeidh muinín agaibhse ionainn. Is féidir ár mbeartas eitice a léamh ag independent.ie/ourjournalism

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

    Show More Show Less
    27 mins
adbl_web_anon_alc_button_suppression_c
No reviews yet